เมื่อปี พ.ศ. 2510-2511 

          มีเหตุการณ์ก่อการร้ายจากคอมมิวนิสต์ แถบบริเวณภาคตะวันตกและภาคใต้ของประเทศ รัฐบาลมีนโยบายที่จะกระจายความเจริญสู่พื้นที่ห่างไกล ส่วนราชการต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องได้ร่วมกันบำบัดทุกข์บำรุงสุขให้แก่ประชาชนอย่างถาวร

      ปลายเดือนมิถุนายน  พ.ศ. 2511 

            นายพรม  ท้าวสัน  หัวหน้าสถานีบำรุงพันธุ์สัตว์ทับกวาง สระบุรี ในขณะนั้น  ร่วมกับนายเฉลิม  เกาสังข์  กำนันตำบลเขาชะงุ้ม และ นายสวั่น  ท้าวสัน (ราษฎรบุกเบิกทำไร่)  ได้สำรวจที่ดินท้องที่หมู่ 2  ต. เขาชะงุ้ม  อ. โพธาราม  จ. ราชบุรี  พบว่าบริเวณ  "พุหินดาด"  ซึ่งเป็นแหล่งน้ำที่ไหลออกมาจากโพรงหินและมีน้ำตลอดปี  เป็นแหล่งน้ำกินน้ำใช้ของชาวบ้านและยังเป็นแหล่งน้ำสำหรับสัตว์ป่าอีกด้วย  มีเนื้อที่อยู่ประมาณ  5,000  ไร่ 

               มีเรื่องเล่ากันต่อ ๆ มาว่า...  เมื่อสมัยครั้งสงครามไทยพม่าครั้งสุดท้าย  ทหารพม่าซึ่งยกทัพมาทางด่านเจดีสามองค์  จังหวัดกาญจนบุรี  ได้มาพักทัพที่บริเวณ "พุหินดาด"  และได้ถูกทหารไทยโจมตีจนพ่ายไป

                ระหว่างปรับปรุงพื้นที่บริเวณพุหินดาด  ได้พบโครงกระดูกของมนุษย์ และ หัวกระโกลก    รวมถึงเครื่องใช้สอยสมัยโบราณฝังอยู่เป็นจำนวนมาก เช่น  มีด  ขวาน  หอก  จอบ  เสียม  หม้อ  ไห  โกร่งบดยาพร้อมลูกบด  มีเรื่องเล่ากันว่าเคยมีกษัตริย์ไทยพระองค์หนึ่งก็เคยเสด็จมาพักแรมที่ บริเวณพุหินดาดนี้

        12  ตุลาคม  พ.ศ. 2511 

            หัวหน้ากองส่งเสริมการเลี้ยงสัตว์ได้เป็นประธาน   พระครูป่อง  อาภัสโร  ทำพิธีวางหลักชัยเพื่อเป็นศิริมงคล   ต่อมาวันที่  5  เมษายน  2512  ได้เปลี่ยนเป็นหลักหินย้อย 

       ธันวาคม  พ.ศ. 2511 

            ได้เริมก่อสร้าง เช่น  คอกสัตว์  บ้านพักคนงาน  หอถังน้ำ  และ อาคารโรงเรือนต่าง ๆ  โดยงบประมาณพิเศษที่กรมปศุสัตว์จัดให้  แต่ในระยะแรก ๆ มีเหตุขัดข้องด้านงบประมาณและกำลังเจ้าหน้าที่  จึงใช้ชื่อสถานีตามงบประมาณที่ได้รับว่า  "สถานีปรับปรุงพันธุ์สุกรหนองกวาง"

                ต่อมาในปี  2516  ได้งบประมาณสถานีมาดำเนินการแล้ว จึงใช้ชื่อว่า "สถานีบำรุงพันธุ์สัตว์หนองกวาง"  และได้เปลี่ยนเป็น   "ศูนย์วิจัยและบำรุงพันธุ์สัตว์หนองกวาง"    เมื่อวันที่  1  กรกฎาคม  2538

: