แววมยุรา          Torenia fournieri Lind. ex Fourn.      วงศ์ SCROPHULARIACEAE

ชื่อสามัญ   เกล็ดหอย (อุบลราชธานี) ; แววมยุรา, แววมยุเรศ (กรุงเทพฯ) ; สามสี, หญ้าลิ้นเงือก, หญ้าลำโพง (เลย) ; หัวกวาง, แมวโพง (ยโสธร)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์และเกษตร   เป็นพืชล้มลุก (annual) ขนาดเล็ก ลำต้นกึ่งตั้ง ส่วนที่อยู่ด้านล่างทอดนอนเกือบติดพื้นดิน ต้นสูง 31.94-42.46 เซนติเมตร ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางลำต้น 3.84-4.36 เซนติเมตร ลำต้นเป็นสี่เหลี่ยม มีสันขึ้น สีลำต้นเขียวอมม่วง มีขนสั้น ๆ ปกคลุมปานกลาง ใบเดี่ยวเรียงตรงข้ามสลับตั้งฉาก (decussate) รูปร่างใบแบบรูปไข่ (ovate) โคนใบตัดตรง (truncate) ปลายใบแหลมติ่ง (cuspidate) ใบยาว 3.31-3.93 เซนติเมตร กว้าง 2.06-2.44 เซนติเมตร หน้าใบ หลังใบมีขนสั้น ๆ ปกคลุมปานกลาง ก้านใบสีเขียวอ่อน ยาว 0.8-1.3 เซนติเมตร มีขนคลุม ใบสีเขียวเข้ม ผิวใบนุ่ม (tender) เส้นกลางใบ (mid rib) และเส้นใบ (vein) ที่แยกจากเส้นกลางใบ มีลักษณะคล้ายคลื่นสั้น ๆ ขอบใบหยักแบบฟันเลื่อยถี่ (serrulate) รอยจักลึกคมชัดเจน ตรงปลายรอยหยักมีขน 1 เส้นไม่มีหูใบ ดอกออกตลอดปี ช่อดอกออกที่ปลายยอดแบบช่อกระจะ (raceme) ช่อดอกยาว 5.25-8.65 เซนติเมตร มี 3-6 ดอกต่อช่อ ดอกเดี่ยวรูปปาก (labiate) มีก้านดอก โคนดอกส่วนที่มีกาบดอก (bract) หุ้มอยู่มีสีเหลือง กาบหุ้มดอกสีเขียวอ่อนลักษณะเป็นแผ่นปีก 5 ปีกรอบ ๆ โคนดอกเหนือขึ้นมามีสีม่วง กลีบกลาง (standard) ขนาดใหญ่สีม่วง กลีบคู่ข้าง (wing) ส่วนบนสีม่วงอมดำ กลีบคู่ล่าง (keel) สีม่วงอมดำ มีแต้มสีเหลือเป็นวงรูปไข่   อับเรณูสีม่วงอมขาว ฝักเป็นรูปรีแบ่งเป็น 5 แฉก ยาว 1.45-1.67 เซนติเมตร กว้าง 0.65-0.87 เซนติเมตร สีเขียวอมม่วง มี 1-3 ฝักต่อช่อ ฝักแก่แตกตามยาว(septifragal)เมล็ดรูปกลมสีเหลืองขนาดเล็ก จำนวนมาก

แหล่งที่พบและเก็บรวบรวมพันธุ์   พบขึ้นทั่วไปในพื้นที่ป่าผลัดใบ ดินร่วนทราย ดินทราย พื้นที่สูงเหนือระดับน้ำทะเล ตั้งแต่ 126 เมตร เช่น เขตพื้นที่สอนป่าดงมัน บ้านคำน้ำสร้าง ตำบลค้อเหนือ อำเภอเมือง จังหวัดยโสธร (PC 523)

คุณค่าทางอาหาร   ทั้งต้น อายุประมาณ 40 วัน ระยะมีดอกและฝักอ่อน มีค่า  โปรตีน 10.80 เปอร์เซ็นต์ เยื่อใยส่วนNDF 50.44 เปอร์เซ็นต์ ลิกนิน 14.22 เปอร์เซ็นต์